Burnout hiếm khi xảy ra kiểu “một cú gục” bất ngờ. Nó thường đến rất lặng. Ban đầu chỉ là vài ngày hơi mệt. Rồi thêm vài tuần “cố chút nữa”. Rồi thành một giai đoạn dài mà bạn vẫn đi làm, vẫn trả lời tin nhắn, vẫn hoàn thành việc… nhưng bên trong thì cạn dần.

Điều đáng sợ nhất không phải là mệt. Mà là mệt mà không ai hiểu. Mệt mà không dám nói. Mệt mà vẫn phải tỏ ra ổn. Và khi không có chỗ để đặt sự mệt đó xuống, nó tích tụ. Đến một lúc, cơ thể và tinh thần tự kéo phanh.

Burnout không giống stress bình thường

Stress là trạng thái căng thẳng khi có áp lực. Bạn có thể mệt, nhưng nếu được nghỉ ngơi, được hỗ trợ, được gỡ nút thắt… bạn hồi lại.

Burnout là khi bạn không còn hồi lại nữa. Bạn ngủ vẫn mệt. Bạn nghỉ vẫn không thấy nhẹ. Bạn nhìn công việc mà không còn cảm giác. Không hẳn là ghét, chỉ là trống rỗng. Nhiều người mô tả nó như “mình hết pin”, nhưng sạc mãi không vào.

Burnout thường có ba mảng rất rõ: cạn năng lượng, xa cách cảm xúc và giảm hiệu quả. Nó không phải vì bạn yếu. Nó là tín hiệu rằng nhịp sống và nhịp làm việc đã vượt quá sức chịu đựng trong một thời gian dài.

Burnout tích tụ từ những điều rất nhỏ

Có những thứ nghe bình thường, nhưng lặp lại mỗi ngày lại trở thành gánh nặng:

Bạn luôn trong trạng thái chạy deadline, chưa kịp thở đã sang việc khác.
Bạn làm nhiều nhưng ít được ghi nhận, lâu dần thấy “mình không bao giờ đủ”.
Bạn gánh việc ngoài phạm vi, nhưng không biết nói thế nào, hoặc sợ bị đánh giá “không chịu được áp lực”.
Bạn bị mơ hồ kỳ vọng: làm xong vẫn bị sửa vì “chưa đúng ý”, nhưng không ai nói rõ “đúng” là gì.
Bạn mệt vì giao tiếp: chat/email dồn dập, nhắc việc bằng giọng phán xét, họp nhiều nhưng quyết định ít.

Những thứ đó không làm bạn gục ngay. Nhưng nó rút từng chút năng lượng, từng chút niềm vui, từng chút tự tin. Và đến một ngày, bạn không còn gì để rút nữa.

Có một kiểu burnout rất phổ biến: “vẫn làm được nhưng không còn sống”

Đây là dạng nhiều người gặp nhất, và cũng dễ bị bỏ qua nhất. Bạn vẫn hoàn thành công việc, vẫn “ok”, nên mọi người nghĩ bạn ổn. Nhưng thực tế, bạn đang sống bằng quán tính.

Bạn không còn háo hức bắt đầu ngày mới.
Bạn dễ cáu, dễ nhạy cảm, hoặc ngược lại: tê tê, không còn phản ứng.
Bạn trì hoãn những việc từng làm rất nhanh.
Bạn sợ mở inbox, sợ tiếng thông báo, sợ thứ Hai.
Bạn thấy mình “mất chất” dần: tập trung kém, hay quên, sai lỗi nhỏ.

Và điều làm nó nặng hơn là bạn bắt đầu tự trách: “Sao mình yếu vậy?”
Trong khi sự thật có thể là: bạn đã cố quá lâu mà không được hiểu đúng, và không được hỗ trợ đúng lúc.

“Không ai hiểu” thường không phải vì người ta không quan tâm

Nhiều khi người xung quanh không hiểu vì:

Bạn không nói, vì bạn nghĩ “ai cũng mệt” hoặc sợ bị đánh giá.
Bạn nói nhưng chỉ nói kiểu “em hơi mệt”, không ai thấy mức độ nghiêm trọng.
Bạn luôn hoàn thành, nên người ta mặc định “bạn chịu được”.
Văn hoá đội nhóm quen với việc cố, coi làm thêm là bình thường.
Leader bận, chỉ hỏi kết quả, không hỏi tải.

Thế là người mệt cứ mệt. Người giỏi cứ gánh. Và cả đội quen với việc “đi qua mùa mệt” bằng cách chịu đựng.

Nhưng chịu đựng không phải là chiến lược. Chịu đựng chỉ là trì hoãn cái giá phải trả.

Nhận diện sớm: những dấu hiệu bạn nên dừng lại để xem mình đang ở đâu

Nếu bạn thấy các dấu hiệu này kéo dài nhiều tuần, hãy coi đó là lời nhắc nghiêm túc:

Bạn ngủ nhưng không hồi năng lượng.
Bạn mất hứng với những thứ từng khiến bạn có động lực.
Bạn ngại giao tiếp, ngại họp, ngại mở tin nhắn.
Bạn thường xuyên “cạn pin” vào giữa ngày.
Bạn hay cáu hoặc hay buồn vô cớ.
Bạn làm chậm, dễ sai, khó tập trung.
Bạn cảm thấy mọi thứ vô nghĩa, chỉ muốn “xong cho qua”.

Không cần đợi đến lúc gục mới gọi đó là burnout. Burnout có thể bắt đầu từ “những ngày mệt không ai hiểu”.

Vậy làm gì để không đi đến burnout?

Điều đầu tiên là đừng cố một mình. Burnout giảm khi tải được chia và khi sự mơ hồ được làm rõ.

Bạn có thể bắt đầu từ những bước nhỏ nhưng rất thực tế:

Nói rõ tình trạng bằng ngôn ngữ công việc, không phải xin lỗi. Thay vì “em mệt quá”, hãy nói “tuần này em đang gánh 3 deadline trùng, nếu giữ như hiện tại rủi ro trễ cao, em đề xuất ưu tiên lại hoặc cần thêm hỗ trợ ở phần…”.

Chốt lại kỳ vọng và ưu tiên. Nhiều mệt mỏi đến từ việc “cái gì cũng gấp”. Khi ưu tiên rõ, bạn biết cái gì nên làm trước và cái gì có thể dời.

Thiết lập ranh giới để phục hồi. Nghỉ mà vẫn trả lời tin nhắn thì không phải nghỉ. Một khoảng thời gian tắt thông báo đúng nghĩa có thể cứu năng lượng của bạn.

Xin hỗ trợ theo cách cụ thể. “Bạn giúp mình 30 phút phần A” dễ được hỗ trợ hơn “mình đang kẹt quá”.

Và nếu bạn là leader, có một câu hỏi có thể thay đổi rất nhiều: “Tuần này em đang gánh bao nhiêu việc? Có phần nào quá tải không? Anh/chị có thể gỡ giúp gì?”
Đôi khi người ta không cần lời động viên. Người ta cần được gỡ nút thắt.

Kết lại: sức bền không tự nhiên mà có, nó được bảo vệ bằng sự thấu hiểu

Burnout không đến trong một ngày. Nó tích tụ từ những ngày mệt mà không ai hiểu. Và “không ai hiểu” thường bắt đầu từ việc không ai nói thật, không ai hỏi đúng, và không ai có cơ chế để chia tải.

Một môi trường làm việc bền vững không phải nơi không ai mệt.
Mà là nơi khi ai đó mệt, họ được phép nói, được lắng nghe và được hỗ trợ.

💛 Nếu hôm nay bạn đang mệt, hãy cho mình quyền được nhìn lại nhịp làm việc của mình. Bạn không cần phải mạnh mẽ một mình. Và nếu bạn đang là người quản lý, hãy nhớ: đôi khi thứ giữ người giỏi ở lại không phải là việc dễ hơn, mà là cảm giác họ không phải gồng một mình trong những ngày khó.

🔎 Xem thêm cơ hội việc làm: https://tuyendung.vuthiengroup.vn/

📩 Gửi CV về: hr@vuthiengroup.vn

 Hoặc inbox trực tiếp Fanpage Vũ Thiên Group nếu bạn muốn trò chuyện thêm về chúng tôi và những điều bạn đang tìm kiếm